Mỹ cảnh báo trừng phạt giao dịch liên quan nhà máy lọc dầu “teapot” Trung Quốc

Bộ Tài chính Mỹ hôm thứ Ba (28/4) thông qua Văn phòng Kiểm soát Tài sản Nước ngoài (OFAC) đã ra tuyên bố cảnh báo các tổ chức tài chính về rủi ro bị trừng phạt, nếu tham gia hoặc hỗ trợ các giao dịch liên quan đến các nhà máy lọc dầu “teapot” của Trung Quốc (chủ yếu tại tỉnh Sơn Đông). Những cơ sở này bị cáo buộc tiếp tục nhập khẩu và chế biến dầu thô từ Iran, trong bối cảnh Washington gia tăng sức ép lên Tehran.

Bộ Tài chính Mỹ cho biết Trung Quốc hiện mua khoảng 90% lượng dầu xuất khẩu của Iran, trong đó phần lớn được tiêu thụ bởi các nhà máy lọc dầu “teapot”.

Cơ quan này nhấn mạnh: “Nguồn thu này cuối cùng mang lại lợi ích cho chính quyền Iran, chương trình vũ khí và lực lượng quân sự của họ”. Đồng thời cho biết một số nhà máy lọc dầu “teapot” của Trung Quốc sử dụng hệ thống tài chính Mỹ để thực hiện giao dịch bằng đồng USD và mua hàng hóa từ Mỹ.

Kể từ tháng 3/2025, Bộ Tài chính Mỹ đã đưa nhiều nhà máy lọc dầu “teapot” vào danh sách trừng phạt, với cáo buộc đã mua và tinh chế lượng dầu Iran trị giá hàng tỷ USD.

Bộ này kêu gọi các tổ chức tài chính phải có biện pháp đảm bảo không hỗ trợ bất kỳ giao dịch nào liên quan đến các nhà máy có khả năng nhập dầu Iran, nếu không có thể đối mặt với lệnh trừng phạt. Đặc biệt, các giao dịch liên quan đến những nhà máy tại Sơn Đông cần được giám sát chặt chẽ hơn do có nguy cơ cao liên quan đến dầu Iran.

“Các tổ chức tài chính cần lưu ý rằng Bộ Tài chính đang sử dụng mọi công cụ và thẩm quyền hiện có, và sẵn sàng áp đặt trừng phạt thứ cấp đối với các tổ chức tài chính nước ngoài tiếp tục hỗ trợ các hoạt động của Iran,” cơ quan này cảnh báo.

Chính quyền Tổng thống Donald Trump hiện đang đẩy mạnh chiến dịch “gây áp lực tối đa” đối với Iran. Tuần trước (24/4), Bộ Tài chính Mỹ đã áp đặt các biện pháp trừng phạt liên quan đến Iran, bao gồm “Nhà máy lọc dầu Hengli Petrochemical (Dalian Refining)” cùng khoảng 40 công ty vận tải và các tàu thuộc “hạm đội bóng tối” của Iran.

Ngày 28/4, Bộ Tài chính Mỹ tiếp tục công bố trừng phạt 35 cá nhân và thực thể, cáo buộc họ đóng vai trò quan trọng trong hệ thống ngân hàng ngầm của Iran, giúp chuyển hàng chục tỷ USD và né tránh các biện pháp trừng phạt.

Cơ quan này cho biết các động thái trừng phạt nhằm phơi bày và triệt phá cơ chế thu tiền từ dầu mỏ và hàng hóa của Iran, gia tăng chi phí cho các hoạt động gây bất ổn của Tehran, đồng thời hạn chế nguồn thu của nước này và vạch trần những bên hỗ trợ Iran lạm dụng hệ thống tài chính quốc tế.