Chính phủ đề xuất người bị kỷ luật buộc thôi việc không được hưởng bảo hiểm thất nghiệp

Tại Dự thảo Luật Việc làm (sửa đổi), Chính phủ đề xuất người bị sa thải, bị kỷ luật buộc thôi việc không được nhận bảo hiểm thất nghiệp, song cơ quan thẩm tra của Quốc hội đề nghị bỏ đề xuất này.

Ngày 9/11, Bộ trưởng LĐ-TB&XH Đào Ngọc Dung trình Quốc hội Dự thảo Luật Việc làm (sửa đổi).

Theo Dự thảo, Chính phủ đề xuất bổ sung 2 nhóm đối tượng tham gia bảo hiểm thất nghiệp so với hiện hành, gồm:

Những người lao động có giao kết hợp đồng lao động xác định thời hạn từ 1 tháng trở lên (hiện nay từ 3 tháng trở lên);

Những người làm việc không trọn thời gian, có tiền lương trong tháng bằng hoặc cao hơn tiền lương làm căn cứ đóng bảo hiểm xã hội bắt buộc thấp nhất.

Ông Dung cho biết trong giai đoạn 2015 – 2023, số người tham gia bảo hiểm thất nghiệp tăng qua các năm (bình quân tăng khoảng trên 6%/năm). Đến năm 2023, số người tham gia bảo hiểm thất nghiệp chiếm 31,5% lực lượng lao động lao động trong độ tuổi.

Do đó, để đạt mục tiêu đến năm 2030, có khoảng 45% lực lượng lao động trong độ tuổi tham gia bảo hiểm thất nghiệp sẽ là một thách thức lớn. Trong khi đó, luật Việc làm hiện nay đối tượng tham gia bảo hiểm thất nghiệp chưa bao phủ hết các đối tượng có quan hệ lao động, gồm 2 đối tượng mà Chính phủ đề xuất trên.

Cùng với mở rộng đối tượng tham gia bảo hiểm thất nghiệp, Chính phủ đề xuất cho linh hoạt mức đóng bảo hiểm thất nghiệp.

Theo đó, người lao động đóng tối đa bằng 1% tiền lương tháng; người sử dụng lao động đóng tối đa bằng 1% quỹ tiền lương tháng của những người lao động đang tham gia bảo hiểm thất nghiệp.

Nhà nước hỗ trợ tối đa 1% quỹ tiền lương tháng đóng bảo hiểm thất nghiệp của những người lao động đang tham gia bảo hiểm thất nghiệp và do ngân sách trung ương bảo đảm.

Bộ trưởng Đào Ngọc Dung nói thêm luật hiện hành quy định mức đóng bảo hiểm thất nghiệp của người lao động và người sử dụng lao động cố định là 1% mức tiền lương tháng. Do đó, chưa đảm bảo tính linh hoạt trong điều chỉnh mức đóng bảo hiểm thất nghiệp, nhất là trong các trường hợp thiên tai, dịch bệnh, khủng hoảng kinh tế, suy thoái hoặc khi quỹ kết dư lớn.

Về điều kiện hưởng trợ cấp thất nghiệp, Chính phủ cũng đề xuất bổ sung một trường hợp không được hưởng là người lao động bị sa thải theo pháp luật về lao động hoặc bị xử lý kỷ luật buộc thôi việc theo pháp luật về viên chức.

Thẩm tra, Chủ nhiệm Ủy ban Xã hội Nguyễn Thúy Anh cho hay Ủy ban nhận thấy việc mở rộng đối tượng như dự luật không phải là giải pháp duy nhất để đạt mục tiêu đến năm 2030 có khoảng 45% lực lượng lao động tham gia bảo hiểm thất nghiệp, mà cần nhiều giải pháp đồng bộ như các giải pháp về truyền thông, thanh tra, kiểm tra…

Quy định về mức đóng bảo hiểm thất nghiệp tối đa 1% tiền lương tháng cũng cần cân nhắc, tính toán, làm rõ thêm, theo bà Thúy Anh.

Với đề xuất người lao động bị sa thải, kỷ luật buộc thôi việc không được hưởng trợ cấp thất nghiệp, bà Thúy Anh cho biết theo quy định của pháp luật về lao động, người lao động bị sa thải theo pháp luật về lao động hoặc bị xử lý kỷ luật buộc thôi việc theo pháp luật về viên chức thì không được nhận tiền trợ cấp thôi việc.

Do đó, để bảo đảm quyền lợi của người lao động, Ủy ban đề nghị cơ quan soạn thảo nghiên cứu, cân nhắc bỏ quy định này để tạo điều kiện cho những người lao động nói trên được hưởng tiền trợ cấp thất nghiệp trên cơ sở nguyên tắc “đóng – hưởng”.