Mỹ trừng phạt 35 cá nhân, tổ chức liên quan mạng lưới ngân hàng ngầm của Iran

Bộ Tài chính Mỹ hôm thứ Ba (28/4) tuyên bố áp đặt lệnh trừng phạt đối với 35 tổ chức và cá nhân. Các đối tượng bị trừng phạt này bị cáo buộc đóng vai trò quan trọng trong hệ thống ngân hàng ngầm của Iran, hỗ trợ chuyển hàng chục tỷ USD liên quan đến hành vi lẩn tránh trừng phạt của Iran.

Theo Reuters, Chính phủ Mỹ hôm thứ Ba (28/4) đã công bố áp đặt một vòng trừng phạt mới đối với 35 cá nhân và tổ chức, với cáo buộc họ tham gia hỗ trợ Iran sử dụng “hệ thống ngân hàng ngầm” để né tránh các lệnh trừng phạt quốc tế và cung cấp hỗ trợ liên quan đến các dòng tiền. Phía Mỹ cho biết mạng lưới này đã giúp chuyển hàng chục tỷ USD và có liên quan đến việc Iran hỗ trợ các hoạt động khủng bố cũng như giao dịch dầu mỏ bất hợp pháp.

Bộ Tài chính Mỹ cho biết, các biện pháp trừng phạt lần này nhắm vào nhiều mạng lưới tài chính và thương mại hỗ trợ lực lượng vũ trang Iran tiếp cận nguồn tài chính, bao gồm Islamic Revolutionary Guard Corps (IRGC). Các nguồn tiền này được sử dụng để thu tiền từ việc bán dầu trái phép, mua sắm các linh kiện then chốt cho tên lửa và các hệ thống vũ khí khác, cũng như chuyển tiền cho các lực lượng ủy nhiệm trong khu vực.

Các quan chức cho biết, những mạng lưới tài chính “ngầm” này hoạt động thông qua cơ chế gọi là “rahbar”, trong đó các công ty tư nhân quản lý số lượng lớn tài khoản của các công ty vỏ bọc ở nước ngoài, giúp các ngân hàng Iran bị trừng phạt thực hiện thanh toán trong hệ thống tài chính quốc tế, qua đó né tránh hạn chế và duy trì dòng tiền.

Bộ trưởng Tài chính Mỹ Scott Bessent cho biết: “Hệ thống ngân hàng ngầm của Iran là một huyết mạch tài chính quan trọng cho lực lượng vũ trang của nước này, giúp chúng có thể triển khai các hoạt động gây rối loạn thương mại toàn cầu và kích động bạo lực khắp Trung Đông. Những khoản tiền bất hợp pháp vận chuyển qua mạng lưới này hỗ trợ các hoạt động khủng bố liên tục của chế độ Iran, gây ra mối đe dọa trực tiếp đối với nhân sự Mỹ, các đồng minh khu vực và nền kinh tế toàn cầu. Các tổ chức tài chính cần lưu ý: Bất kỳ tổ chức nào hỗ trợ hoặc hợp tác với những mạng lưới này, đều sẽ phải đối mặt với hậu quả nghiêm trọng.”

Bộ Tài chính cho biết, hành động trừng phạt hôm nay vạch trần và đánh vào cơ chế mà chế độ Iran dùng để nhận tiền từ dầu mỏ và các hàng hóa khác, nâng cao cái giá phải trả cho các hoạt động phá hoại ổn định của chế độ Iran, và giảm các khoản thu liên quan, đồng thời cũng phơi bày những người hỗ trợ chế độ này lạm dụng hệ thống tài chính quốc tế.

Ngoài hành động trừng phạt được thực hiện hôm thứ Ba, Văn phòng Kiểm soát Tài sản Nước ngoài thuộc Bộ Tài chính còn phát hành hướng dẫn rõ ràng, và cảnh báo rằng, bất kỳ cá nhân hoặc tổ chức nào trả “phí qua đường” cho chính phủ Iran hoặc Vệ binh Cách mạng Hồi giáo Iran khi đi qua eo biển Hormuz, đều có thể đối mặt với nguy cơ bị trừng phạt nghiêm trọng.

Phía Mỹ cho biết, hành động lần này là một phần trong chính sách “gây áp lực kinh tế tối đa” đối với Iran. Kể từ năm 2025, Mỹ đã áp đặt trừng phạt đối với khoảng 1.000 cá nhân, doanh nghiệp, tàu thuyền và máy bay có liên quan đến Iran, liên tục mở rộng phạm vi tấn công vào mạng lưới tài chính và năng lượng của nước này.