TT Thổ Nhĩ Kỳ Erdogan: Israel phải đối diện với tòa án quốc tế

Trong bối cảnh căng thẳng tiếp tục leo thang giữa Tây Jerusalem và Hamas, Tổng thống Thổ Nhĩ Kỳ Recep Tayyip Erdogan đã kêu gọi đưa Israel ra tòa án quốc tế vì các hành động của nước này ở Gaza. Ông Erdogan nói với Tổng thư ký Liên Hợp Quốc Antonio Guterres trong một cuộc điện đàm hôm thứ Ba (28/11) rằng quân đội Israel đang tiếp tục vi phạm luật pháp quốc tế trước sự chứng kiến đầy đủ của cộng đồng thế giới.

Hai quan chức đã có cuộc nói chuyện trước thềm cuộc họp của Hội đồng Bảo an Liên hợp quốc về tình hình Gaza dự kiến diễn ra vào thứ Tư (29/11). Theo một tuyên bố của văn phòng Tổng thống Thổ Nhĩ Kỳ trên nền tảng X (trước đây là Twitter), nội dung điện đàm tập trung vào các giải pháp cho cuộc khủng hoảng nhân đạo đang diễn ra ở Gaza và các biện pháp để đạt được “hòa bình lâu dài” trong khu vực.

Theo tuyên bố, ông Erdogan cũng khẳng định Israel đang “tiếp tục chà đạp trắng trợn luật pháp quốc tế, luật chiến tranh và luật nhân đạo”, đồng thời yêu cầu nhà nước Do Thái “phải chịu trách nhiệm trước luật pháp quốc tế về những tội ác đã gây ra”. 

Israel đã tiến hành một chiến dịch quân sự chống lại Hamas tại Gaza từ ngày 7/10, khi quân Hamas tấn công bất ngờ vào lãnh thổ Israel giết chết khoảng 1.200 người, chủ yếu là dân thường và bắt cóc hơn 200 con tin. Phản ứng của Isarel bao gồm các cuộc bắn phá dữ dội vào Gaza, sau đó là một cuộc đổ bộ. Theo các quan chức địa phương, động thái này đã khiến hơn 16.000 người Palestine thiệt mạng, trong đó có hàng nghìn phụ nữ và trẻ em.

Hôm thứ Ba (28/11), ông Erdogan bày tỏ lời chia buồn tới ông Guterres về cái chết của hơn 100 nhân viên Liên Hợp Quốc tại Gaza trong bối cảnh xung đột vẫn tiếp diễn.

Một “sự tạm dừng [vì mục đích] nhân đạo” đã được sắp xếp vào tuần trước sau khi cộng đồng quốc tế ngày càng gây áp lực đối với Israel. Thỏa thuận đình chiến này cũng liên quan đến việc trao đổi tù nhân.

Tính từ hôm 22/11 đến nay, tổng số con tin được Hamas thả là 81 người, trong đó có 60 phụ nữ và trẻ em Israel, cùng 21 người nước ngoài, phần đông trong đó là các công nhân người Thái Lan. Israel từ ngày đầu thực hiện thỏa thuận ngừng bắn đến nay đã thả tự do cho 180 tù nhân Palestine.

Ngay từ khi cuộc leo thang bắt đầu, ông Erdogan đã chỉ trích gay gắt hành vi của Israel ở Gaza, coi đây là một “nhà nước khủng bố” và cáo buộc Lực lượng Phòng vệ Israel (IDF) phạm tội ác chiến tranh chống lại người Palestine. Thủ tướng Israel Benjamin Netanyahu đã đáp trả bằng cách cáo buộc tổng thống Thổ Nhĩ Kỳ ủng hộ “nhà nước khủng bố Hamas”.

Đầu tháng Mười Một này, nhà lãnh đạo Thổ Nhĩ Kỳ cho biết nước này sẽ yêu cầu Cơ quan Năng lượng Nguyên tử Quốc tế (IAEA) điều tra xem liệu Israel  có kho vũ khí hạt nhân hay không. Trước đó, ông Erdogan từng phát biểu rằng “vũ khí hạt nhân của Israel phải được điều tra kỹ lưỡng trước khi quá muộn”, nhắc nhở mọi người rằng nhà nước Do Thái không phải là một bên tham gia Hiệp ước không phổ biến vũ khí hạt nhân năm 1968.