Đề xuất phạt nguội người vi phạm cấm hút thuốc lá trong dự thảo luật sửa đổi

Bộ Y tế đề xuất làm rõ khái niệm thuốc lá mới, cấm tàng trữ vận chuyển sử dụng thuốc lá điện tử, đồng thời các chuyên gia kiến nghị phạt nguội vi phạm hút thuốc nơi công cộng.

• Phá đường dây ma túy ngụy trang dạng thuốc lá điện tử nhắm đến thanh thiếu niên

Dự thảo Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật Phòng, chống tác hại của thuốc lá, đề xuất áp dụng hình thức phạt nguội đối với hành vi hút thuốc tại nơi cấm.

Theo đó, người vi phạm có thể bị xử phạt qua hình ảnh hoặc clip gửi về các ứng dụng do cơ quan chức năng và địa phương quản lý, đồng thời tăng mức xử phạt.

Hiện tại, người hút thuốc tại địa điểm cấm bị cảnh cáo hoặc phạt tiền từ 200.000 – 500.000 đồng, còn hút thuốc lá điện tử có thể bị phạt đến 5 triệu đồng.

Nhiều ý kiến cũng đề xuất quy định nghiêm ngặt việc không bán thuốc lá cho người dưới 18 tuổi, thông qua CCCD tích hợp trên VNeID.

TS Hà Anh Đức, Cục trưởng Cục Quản lý khám chữa bệnh, Giám đốc Quỹ Phòng chống tác hại của thuốc lá (Bộ Y tế), cho biết dự thảo bổ sung và làm rõ khái niệm thuốc lá điện tử, thuốc lá nung nóng cùng các loại thuốc lá mới, tạo cơ sở quản lý các sản phẩm này.

Dự thảo bổ sung các hành vi bị nghiêm cấm, bao gồm cấm tàng trữ, vận chuyển, sử dụng thuốc lá điện tử, thuốc lá nung nóng và thuốc lá mới khác; cấm sản xuất, mua bán linh kiện, thiết bị rời để lắp ráp; cấm quảng cáo, khuyến mại, trưng bày, tiếp thị các sản phẩm này tương tự thuốc lá truyền thống, nhằm hạn chế tiếp cận của người tiêu dùng, đặc biệt thanh thiếu niên.

Bộ Y tế đề xuất nâng diện tích cảnh báo sức khỏe trên bao bì thuốc lá từ 50% lên ít nhất 85% diện tích mỗi mặt chính, nhằm giảm sức hấp dẫn của sản phẩm và tăng hiệu quả truyền thông về tác hại sức khỏe. Dự thảo cũng sửa đổi quy định bán thuốc lá theo hướng cấm trưng bày thuốc lá, vỏ bao, tên nhãn hiệu tại điểm bán, không để sản phẩm ra bên ngoài.

Bác sĩ Lê Thị Hải, Phó giám đốc Quỹ Phòng chống tác hại của thuốc lá (Bộ Y tế), cho biết tình trạng hút thuốc nơi công cộng vẫn phổ biến do việc kiểm tra, thanh tra chưa thường xuyên, nhiều địa phương chưa thành lập đoàn kiểm tra chuyên trách.

Theo Tổ chức Y tế thế giới (WHO), hút thuốc lá gây ra 28 nhóm bệnh khác nhau, bao gồm ung thư, tim mạch, bệnh hô hấp mạn tính.

Tại Việt Nam, mỗi năm hơn 100.000 người tử vong do các bệnh liên quan đến thuốc lá, trong đó 84.500 người do hút chủ động và 18.800 người do phơi nhiễm khói thuốc thụ động. Ước tính chi phí y tế cho các bệnh này lên tới 108,7 nghìn tỷ đồng (thống kê năm 2022).

Báo cáo của WHO cho thấy tỷ lệ sử dụng thuốc lá toàn cầu giảm, nhưng hơn 100 triệu người đang sử dụng thuốc lá điện tử, bao gồm ít nhất 15 triệu thanh thiếu niên từ 13-15 tuổi. WHO cảnh báo thuốc lá điện tử thúc đẩy làn sóng nghiện nicotine mới, đặc biệt ở trẻ em.